Жақсылық , Жамандық туралы 2199
Жақсылық пен жамандық туралы мақал-мәтелдер өмірлік таңдау, мінез, адамгершілік пен жауапкершілікті ұқтырады.
2199
Мақал-мәтел
403.9K
Қаралым
183
Орташа
Сұрыптау:
Сүтсіз қой маңырауық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — сүті жоқ қойдың маңырауы, яғни пайдасы жоқ, берекесі кем малдың дауысы...
Түлкінің ақыр тоқтайтыны -
Ішік сататын дүкен.
Ішік сататын дүкен.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: түлкі ақырында ішік сататын дүкенге келіп тоқтайды. Астарлы мағынасы —...
Өткен-кеткен жауыңды,
Жамылғы алып қума.
Жамылғы алып қума.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға ашуға еріп, өткен реніштің соңынан қуып жүрмеуді ескертеді. Тура мағынасында: үсті...
Ит иесіне үрмес.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ит өз иесіне үрмейді. Астарлы мағынасы — адам өзіне жақын, қамқор болы...
Шайтан сүйгенді Алла сүймейді .
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал тура мағынасында айтылмайды, астарлы сөз. Мұндағы ой — жамандыққа, азғындыққа, қулық пен...
Әттең, ұн жоқ,
Май болғанда бауырсақ пісіретін.
Май болғанда бауырсақ пісіретін.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — үйде ұн жоқ, ал май бар болса да, бауырсақ пісіруге мүмкіндік жоқ деге...
Тебегеннен теріс жүр.
**Негізгі мағынасы** «Тебегеннен теріс жүр» деген мақал адамға орынсыз кикілжіңге бармай, өзіне зиян келтіретін істен а...
Тілеп алған бөгелек,
Өзіңе де сол керек.
Өзіңе де сол керек.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өз әрекетінің, таңдауының салдарын өзі тартатынын меңзейді. «Тілеп алған бөгелек»...
Өтірік өрге баспайды.
**Негізгі мағынасы** Өтірік айтқан адам уақытша пайда көргендей болғанымен, түбінде мақсатына жете алмайды. Мақалдың тур...
Кедейдің кәрінен сақтан.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кедей адамның ашу-ызасын, наласын, ренішін елемей қоюға болмайтынын ескертеді. Тура мағын...
Көңіл де өледі.
**Негізгі мағынасы** «Көңіл де өледі» деген мақал адамға жасалған сыйластық, ізет, мейірім уақтылы болмаса, ол да бірті...
Көргені жаман көпті алдар.
**Негізгі мағынасы** «Көргені жаман көпті алдар» деген мақал адам бойындағы теріс тәрбие, жаман әдет пен бұзылған орта...
Тойсаң, тоқтының еті қи сасиды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның тойымсыздығын, қанағатсыз көңілін әжуа етеді. Тура мағынасында тоқтының еті – тәт...
Суыған күл от болмас.
**Негізгі мағынасы** «Суыған күл от болмас» деген мақалдың тура мағынасы — сөніп, суып қалған күлден қайтадан шоқ шығар...
Кедейдің қоржыны толса да, көзі тоймайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — кедей адамның қоржынында азын-аулақ дүние болса да, ол соған қанағат е...
Ең көп оқылған
Су ішкен құдығыңа түкірме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су алып, ішіп жүрген құдыққа түкіруге болмайды, өйткені ол суды ластай...
Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
Сенген қойым сен болсаң,
Күйсегеніңе болайын.
Күйсегеніңе болайын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал біреуге қатты сеніп, соған үміт артқан адамның сөзін білдіреді. Тура мағынасы — «егер се...
Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген оқиғаның, сөздің не әңгіме-өсектің артында белгілі бір себеп болатынын білдіре...
Сала берме көзіңді әр жақсыға,
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
Бәрі жақсы көрінер алғашқыда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды әр нәрсеге, әр адамға бірден сеніп, үстірт бағаламауға шақырады. Тура мағынасында:...
Бұл санаттағы мақал-мәтелдер жақсылық пен жамандықтың ара-жігін айқындап, адам баласын ізгілікке, адалдыққа және сабырға үндейді. Қазақ даналығы жақсылықтың қайтарымы болатынын, ал жамандықтың түбі өкінішке апаратынын қысқа да нұсқа тіркестермен жеткізеді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.
Жинақта достық, қиянат, кешірім, ниет, сөз бен іс бірлігі сияқты тақырыптар жиі кездеседі. Мұндай мақалдар күнделікті өмірде дұрыс шешім қабылдауға, жақсы мінез қалыптастыруға және жаман әдеттен сақтануға бағыт береді.