Жауды аяған жаралы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Жауды аяған жаралы» деген мақалдың тура мағынасы — жауға босаңсып қарасаң, өзің де зардап шегесің. Астарлы мағынасы — қауіп төндірген, қас ниетті адамға орынсыз мейірім көрсету кейде өзіңе зиян әкеледі. Сондықтан мұнда сақтық, табандылық, өз мүддеңді қорғай білу ойы жатыр.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «жау» — тек соғыс кезіндегі қарсылас емес, адамға қастық ойлайтын кез келген күштің бейнесі. «Жаралы» сөзі жарақат алған, әлсіз күйді білдіреді. Яғни жауды толық елемеу, оны жартылай ғана тоқтату — қауіпті. Бұл образ өмірде қарсы әрекетке жауапсыздық танытсаң, салдары ауыр болатынын аңғартады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал бәсеке, дау-дамай, әділетсіздік сияқты жағдайларда қолданылады. Мысалы, жұмыста бір адам әдейі өсек таратып, ұжымға іріткі салса, оған шектен тыс кешіріммен қарап, әрекетін тоқтатпау — кейін үлкен мәселе туғызуы мүмкін. Мұндайда сабырмен бірге нақты шекара қою қажет. Мақал адамды қатігездікке емес, қауіптің бетін дер кезінде қайтаруға үндейді.