Жаратқанға сенген жаяу қалады .
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Жаратқанға сенген жаяу қалады» деген мақал адам тек тілек пен сенімге ғана сүйеніп, әрекетсіз отырса, мақсатына жете алмайтынын аңғартады. Яғни Құдайға тәуекел ету керек, бірақ сонымен бірге өз еңбегіңді, қам-қарекетіңді де жасау қажет. Тура мағынасы — жолға шыққан адам жаяу қалуы мүмкін; астарлы мағынасы — жоспарсыз, дайындықсыз, тек үмітке сенген жан қиындыққа ұшырайды.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жаяу қалу» — мақсатқа жеткізетін көлік, күш, мүмкіндік жоқ деген бейне. Ол адам қол қусырып отырса, жолы бөгелетінін көрсетеді. Ал «Жаратқанға сену» — иман, тәуекел, ішкі жұбаныш белгісі. Мақал сенімді жоққа шығармайды, қайта оны еңбектен бөле-жара қарамауды ескертеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал оқуда, жұмыста, кәсіпте өте орынды айтылады. Мысалы, бір адам емтиханға дайындалмай тұрып «қалай да өтемін» деп ойласа, нәтиже шықпайды. Ал алдын ала оқып, еңбектеніп, содан кейін ғана тәуекел еткен жан мақсатына жақындайды. Сондықтан бұл мақал адамды әрекетке, жауапкершілікке шақырады.