Жаман топ көбейтеді,
Алма бақ көбейтеді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — жаман нәрсе тез көбейеді, қалай күтсең де, бір рет орын алған бүліншілік іргесі кеңейіп кетеді. Астарлы мағынасы — жаман орта, теріс әдет, өсек-аяң, тәртіпсіздік өзінен-өзі таралып, айналаға әсер етеді. Ал жақсы нәрсені сақтау, көбейту үшін еңбектену керек. Яғни жамандық тез жұғып, жақсылық баяу қалыптасады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы “топ” — жамандықтың, кесірлі істің бір жерге жиналып, күшеюін білдіреді. “Алма бақ” — береке, күтім, еңбек, өсімнің нышаны. Алма бағы күтімді қажет етеді: суару, баптау, қоршау. Сол сияқты жақсы орта мен игі істі де қорғап, баптау керек деген ой жатыр.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әлеуметтік ортаға, интернетке, күнделікті әдетке де дәл келеді. Мысалы, бір сыныпта бір оқушы телефонда уақыт өткізіп, сабақтан қашқақтаса, өзгелері де соған еріп кетуі мүмкін. Ал керісінше, еңбекқор, тәртіпті орта жасалса, жақсы әдет те көбейеді. Сондықтан адам өзі араласатын ортаны дұрыс таңдауы керек.
Alma baq kóbeıtedi.