Жаман мерген теке атқан жеріне үш барады.
«Жаман мерген теке атқан жеріне үш барады.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Мақал бір реткі сәттілікке байланып қалатын адамды сынайды. Тура мағынасы: олақ аңшы бір жерден кездейсоқ теке атып алса, сол жерге тағы теке шығар деп үмітпен үш рет барады. Нағыз мерген аңның жүрісін, жайылымын біліп, жаңа жерден іздейді, ал жаман мерген бір кездейсоқ олжаны заңдылық деп түсінеді. Астарлы мағынасы — бір рет жолы болған әдіске немесе орынға байланып, сол сәттілік қайталанады деп күтетін адам уақыты мен күшін босқа жұмсайды.
Образдар мен теңеулер
«Жаман мерген» — тәжірибесі аз, аңның табиғатын білмейтін аңшы. «Теке» — тау ешкісінің еркегі, аңшының олжасы. «Атқан жеріне үш барады» — үмітпен қайта-қайта оралу, «үш» мұнда дәл сан емес, көп рет деген мағынада. Бейне адам психологиясын дәл суреттейді: кездейсоқ табыс адамды оңай байлап алады.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Бүгін бұл мақалды бір рет сәтті шыққан әдіске, кездейсоқ табыс әкелген бір жарнамаға қайта-қайта сене беретін адамға айтуға болады. Мысалы, бір рет ірі тапсырыстан жақсы пайда тапқан шебер жаңа клиент іздемей, сол тапсырыс берушіден тағы ұсыныс күтіп, айлап отырып қалады. Сәттілік қайталанбауы мүмкін, сондықтан тұрақты табыс білім мен ізденістен келеді.