Жақсының қасиеті - жарастыру,
Жаманның қасиеті - таластыру.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал жақсы адам мен жаман адамның мінезін салыстырады. Жақсы кісі елді, ағайынды, досты бір-біріне жақындатып, татуластырып, араға бітім түсіреді. Ал жаман адам керісінше, сөз қозғап, өкпе-кек тудырып, талас пен жанжалға себеп болады. Астарлы мағынасы — адамның шын бағасы оның істеген ісінен, адамдарға жасаған ықпалынан көрінеді. Бірлікке бастау — жақсы қасиет, ал алауыздық туғызу — жамандықтың белгісі.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жақсы» мен «жаман» — тек жеке мінез емес, екі түрлі өмірлік ұстанымның бейнесі. «Жарастыру» сөзі татулық орнату, келіспегенді келісімге келтіру дегенді білдіреді. «Таластыру» — бірлікті бұзып, адамдарды бір-біріне қарсы қою. Яғни мақал жақсы адамның жұртқа жылу шашып, жаман адамның дау өрбітетінін әсерлі түрде көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өте өзекті. Мысалы, жұмыс орнында немесе отбасында екі адам түсініспей қалса, ақылды адам оларды сабырға шақырып, ортақ шешім табуға көмектеседі. Ал ашушаң адам керісінше, сөзді ушықтырып, ұрысты күшейтеді. Сондықтан бұл мақал адамды татулыққа қызмет етуге, жанжалды көбейтпеуге үндейді.
Jamannyń qasıeti - talastyrý.