Жақсылыққа жақсылық -
Әр кісінің ісі дүр.
Жамандыққа жақсылық -
Ер кісінің ісі дүр.

Негізгі мағынасы

Бұл мақалдың тура мағынасы: жақсылық жасаған адамға жақсылықпен жауап беру — көптің де қолынан келетін іс. Ал жамандық көрсе де, соған жақсылықпен қайыру — нағыз ердің, кең жүректі адамның ісі. Астарлы мағынасы — адам кек сақтамай, ізгілікпен жауап беруге тиіс. Өйткені жақсылықты өтеу оңай, ал ренішті кешіріп, игілік көрсету үлкен мінез бен рухани биіктікті қажет етеді.

Образдар мен теңеулер

Мақалдағы «әр кісінің ісі» деген тіркес қарапайым адамның да орындай алатын қалыпты мінезін білдіреді. Ал «ер кісінің ісі» дегені тек батырлықты емес, сабырды, кешірімділікті, жомарт жүректі меңзейді. Мұнда «жақсылық» пен «жамандық» қарама-қарсы қойылып, адамның шынайы болмысы қиын сәтте танылады деген ой беріледі.

Қазіргі өмірде қолданылуы

Қазіргі заманда бұл мақал адамдар арасындағы қарым-қатынаста өте өзекті. Мысалы, бір әріптесіңіз сізге көмектессе, сіз де оған қолұшын беруіңіз орынды. Ал біреу сізге әділетсіз сөз айтса да, сабыр сақтап, дөрекілікпен емес, сыпайылықпен жауап беру — осы мақалдың мәні. Мұндай мінез ұжымды да, отбасын да татулыққа бастайды.