Ұрының өзіне сай сырығы бар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Ұрының өзіне сай сырығы бар» деген мақалдың тура мағынасы — ұры өз ісіне лайық құралын, айласын табады дегенге саяды. Астарлы мағынасы — әр адамның ниетіне, мінезіне, істеген әрекетіне сай серігі, тәсілі, тірегі болады. Жаман іске бейім адам да өзіне ұқсас орта тауып, сол ортада әрекет етеді. Сондықтан бұл мақал адамды адалдыққа, сақтыққа және жаман ортаның ықпалынан бойын аулақ ұстауға үндейді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ұры» — тек мал-мүлік ұрлайтын адам ғана емес, жалпы арамдыққа бейім, пайдасын ғана ойлайтын пенденің бейнесі. «Сырық» — тіреу, сүйеніш, құрал деген ұғымды білдіреді. Яғни ұрының да өз мақсатына жетуге көмектесетін айласы, сыбайласы немесе жымысқы тірегі бар деген ой беріледі. Бұл образ жаман істің жалғыз тұрмайтынын, оған жол ашатын орта мен себеп болатынын аңғартады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал сенімсіз адамға ермеу, күмәнді ортадан сақтану керек деген мағынада қолданылады. Мысалы, біреу алаяқ адамдармен араласып жүрсе, оның да адал жолдан ауытқуы мүмкін. Сондықтан ата-ана баласына «жаман ортаға қосылма» деп осы мақалдың мәнін ескертеді.