Сырты қара болғанмен, іші сара.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамның сыртқы көрінісі мен ішкі болмысын салыстырады. Тура мағынасында — бір нәрсенің сырты қара, ал іші таза не жарық болуы мүмкін деген ой бар. Астарлы мағынасы — адамның түр-түсі, киімі, тұрқы қандай болғанымен, оның шын қадірі мінезінде, ақылында, ниетінде, адамгершілігінде екенін білдіреді. Сыртқы келбетке қарап біреуді кемсітуге немесе бағасын төмендетуге болмайды.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «сырты қара» — адамның сыртқы пішіні, көрінісі, жұпынылығы немесе көзге бірден ұнамауы сияқты белгілердің символы. Ал «іші сара» — ішкі дүниенің таза, нұрлы, бай екенін танытатын көркем образ. «Сара» сөзі мұнда жарық, ашық, таза, асыл деген мәнде қолданылып, адамның ішкі кемелдігін бейнелейді. Яғни мақал сыртқы қабық пен ішкі мәннің айырмасын астарлап жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал адамды бет-бейнесіне, киіну үлгісіне не әлеуметтік жағдайына қарап шапшаң бағаламау керек екенін ескертеді. Мысалы, қарапайым киінген, көп сөйлемейтін адам жұмыста өте жауапты, білімді әрі адал болып шығуы мүмкін. Сондықтан адамды танығанда оның сөзіне, ісіне, ниетіне көбірек мән берген дұрыс.