Сынаманың сұлу сөзі,
Су түбіне кетірер.
Қыздырманың қызыл тілі,
Сүйгеніңнен кетірер.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамды асығыс айтылған, ойланбай сөйлеген сөзден сақтандырады. «Сынаманың сұлу сөзі» — сырттай әдемі, бірақ іші бос, алдамшы мақтаулы сөз. «Су түбіне кетірер» деуі — сондай сөзге ерсең, абыройыңнан, бағыңнан айырылып, ауыр күйге түсуің мүмкін екенін білдіреді. «Қыздырманың қызыл тілі» — ашумен, қызбалықпен, желікпен айтылған өткір сөз. Ол жақын адамды да ренжітіп, «сүйгеніңнен кетірер», яғни жақсы көрген жаннан алыстатады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «су түбі» — орны толмас құлдырау, масқара болу, қиын жағдайға түсу бейнесі. «Қызыл тіл» — ауыздан шыққан сөздің жалын сияқты күйдіргіш, қауіпті күшін көрсетеді. Ал «сұлу сөз» бен «қыздырма» тіркестері сөздің тек әдемілігіне немесе әсеріне сеніп қалмауды ескертеді. Демек, сыртқы жылтырлыққа емес, сөздің шындығы мен салмағына қарау керек.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әлеуметтік желіде, жұмыста немесе отбасында өте орынды. Мысалы, ашумен жазылған бір хабарлама досыңызбен араны суытып жіберуі мүмкін. Сондықтан кез келген пікірді, уәжді не жауапты алдымен ойланып, сабырмен айту қажет. Тілге ие болу — қарым-қатынасты сақтаудың ең маңызды жолы.
Sý túbine ketirer.
Qyzdyrmanyń qyzyl tili,
Súıgenińnen ketirer.