Сүйіктінің көзі сыршыл.

Күнде бір мақал

«Сүйіктінің көзі сыршыл.» — мағынасы қандай?

Негізгі мағынасы

Сүйген адамның көзі сырға толы: ол тілмен айтпағанды көзімен білдіреді. Мақал ғашықтардың бір-бірін жанарынан түсінетінін айтады. Сүйікті адамның бір қарасында қуаныш та, мұң да, сағыныш та, тіпті айтылмаған өтініш те бар. Ғашық сол көздің тілін оқи алады, ал бөгде адам оны байқамайды. Екінші қыры — сүйікті жанның көзі түбі көрінбейтін жұмбақ сияқты, ол ғашықты өзіне тарта береді.

Образдар мен теңеулер

Сыршыл — сыры көп, ішкі сезімге бай, сыр шертетін. Сыр — адамның жүрегіндегі жасырын ой мен сезім. Көзді жанның айнасы деп атау көп халықта бар, қазақ ауыз әдебиетінде де сұлудың көзі «қарақаттай», «ботакөз» деп мадақталады. Мақал сол көзді сөйлейтін, сыр шертетін тірі нәрсе етіп көрсетеді. Бұл «Ғашықтың тілі — тілсіз тіл» деген ойға жақын: сөзден гөрі көз көп айтады.

Қазіргі өмірде қолданылуы

Мақалды ғашықтардың үнсіз түсінісуін, бір-біріне сыр ашқан қарасын байқағанда айтады; көбіне жылы әзілмен, кейде сүйсінумен. Біреудің сезімін әшкерелеп, ұялту үшін айту орынсыз. Мысалы, жас жұбайлардың бір ауыз сөзсіз түсінісіп отырғанын көрген апасы: «Сүйіктінің көзі сыршыл, екеуі сөзсіз ұғысады» деді.

Қолданылу жағдаяттары

— Тойда қалыңдық күйеуіне бір қарағанда, ол бірден биге шыққанын көрген жеңгелер осы мақалды айтып күлісті.
— Ауылда шал мен кемпір бір-біріне қарап, үнсіз келісіп, қонақ күтуге кіріскенде, немересі осы мақалды айтты.

Бұл мақалдың мағынасы жасанды интеллекттің көмегімен жасалды. Қажет болған жағдайда түзетулер енгізіңіз.
Күнде бір мақал
Осындай мақалдар мағынасымен бірге күн сайын таңғы 09:00-де
Telegram-ды ашу
Сүйіктінің көзі сыршыл. — қазақша мақал
Жүктеу
Латын жазуында
Súıiktiniń kózi syrshyl.