Шегірткеден қорыққан егін екпес.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Шегірткеден қорыққан егін екпес деген мақал адамды қауіптеніп, әрекетсіз отыра бермеуге шақырады. Тура мағынасында, егін еккен адам шегіртке келіп, өнімін жеп қоя ма деп қорықса, мүлде егін салмай қалады. Астарлы мағынасы — өмірде қиындық, шығын, кедергі бола беретінін ескеріп, соған бола істі бастамай қою дұрыс емес. Кез келген пайдалы іс тәуекел мен еңбек талап етеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы шегіртке — жолдағы кедергі, шығын, қауіптің бейнесі. Егін — еңбекпен келетін мақсат, нәтиже, береке. Яғни мақал адамға «қорқынышқа берілсең, пайда да көрмейсің» деген ой салады. Шегіртке егінді жеп қоятын сияқты, өмірдегі ұсақ кедергілер де жігерді жеп қоя алады.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де өзекті. Мысалы, жас адам жаңа жұмысқа кірісуден немесе кәсіп ашудан «сәтсіз боламын» деп қорқа берсе, ол ешқашан тәжірибе жинамайды. Ал тәуекел етіп, жоспар құрып, істі бастап көрсе, нәтиже де, тәжірибе де болады. Сондықтан бұл мақал батылдық пен еңбекке үндейді.