Жабайы шөп егінді аздырар,
Еріншектік ерді аздырар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: жабайы шөп егіннің өсуіне кедергі келтіріп, өнімді азайтады. Астарлы мағынасы: еріншектік адамның өз қабілетін де, беделін де төмендетеді. Яғни адам еңбек етпесе, бірте-бірте алға басудан қалады, жігері солып, өмірдегі орны да әлсірейді. Мақал еңбек пен әрекеттің адамды өсіретінін, ал жалқаулықтың кері тартатынын ескертеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жабайы шөп» — ретсіз өсіп, пайдалы егінге зиян келтіретін бөгет бейнесі. Ол адамның бойындағы салғырттық, бейберекеттік сияқты жағымсыз қасиеттерді аңғартады. «Егін» — еңбектің нәтижесі, береке мен ырыстың символы. Ал «ер» сөзі тек батыр адам емес, жауапты, еңселі, іс тындыратын азамат деген ұғымда қолданылған. Демек, еріншектік тек жұмысты емес, адамның намысы мен абыройын да әлсіретеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де өзекті. Мысалы, студент күн сайын сабағын қайталамай, тапсырмасын кейінге қалдыра берсе, білімінде олқылық көбейеді. Сол сияқты жұмысында босаңдық танытқан адам нәтижеден қалады. Сондықтан уақытты дұрыс пайдаланып, ұқыпты еңбек ету керек.
Erinshektik erdi azdyrar.