Сараң да бір, сасық су да бір.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал сараң адамды жағымсыз, пайдасыз нәрсеге теңеп отыр. Тура мағынасында «сараң» да, «сасық су» да — адамға жұғымсыз, керексіз нәрсе. Астарлы мағынасы: сараңдықтың берері жоқ, ондай адамнан жылу да, көмек те, сыйластық та күтудің қажеті шамалы. Халық сараңдықты мінездің кемшілігі ретінде әшкерелеп, жомарттық пен кеңпейілділікті жоғары қояды.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «сасық су» — тұрып қалған, иісі сасық, ішуге де, пайдалануға да жарамсыз нәрсенің бейнесі. Ол сараң адамның жан дүниесінің тарлығын, қатып-семген мінезін білдіреді. Су әдетте тіршіліктің көзі болса, мұнда оның сасық болуы — пайданың орнына зиян келтіретін күйді аңғартады. Сол арқылы халық сараңдықты тек ұнамсыз емес, айналаға да жайсыз қасиет деп көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал өз пайдасын ғана ойлап, ешкімге қол ұшын бермейтін адамдарға қатысты айтылады. Мысалы, жұмыста бір адам үнемі ортақ шайға да, қажет құжатқа да ақша қоспай, бәрін басқалардан күтсе, жұрт оны осы мақалмен сипаттауы мүмкін. Мұндайда сөздің мәні — адамға жомарт болып, ортақ іске үлес қосу керек екенін еске салу.