Отты қузаған өшірер,
Көршіні қузаған көшірер.
«Отты қузаған өшірер, Көршіні қузаған көшірер.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақал көршімен орынсыз керісу, іріткі салу, ұсақ ренішті үлкейту жақсылыққа апармайтынын айтады. Тура мағынасында отты қусаң, ол өшеді; астарлы мағынасында көршіні қусаң, ол көшіп кетеді. Яғни тату көрші — тұрмыстың берекесі, ал араздық — жақын ортаны бұзады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «от» — үйдің жылуы, береке мен тіршілік нышаны. Ал «көрші» — күнделікті араласатын, көмегі тиетін, бір-біріне сүйеу болатын адам. Отты қуу арқылы оның өшетіні сияқты, көршіні қуу арқылы да арадағы сыйластық өшеді. Халық осылайша бір ауыз сөзбен татулықтың қадірін бейнелеген.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Бүгінде бұл мақал көп қабатты үйде, аулада, ауылда немесе жұмыс орнында көршімен, жанындағы адамдармен сабырлы болуды ескертеді. Мысалы, пәтерде тұрған адам көршісінің шуына бірден ашуланып, дөрекілік көрсетсе, қарым-қатынас бұзылады, тіпті жанжал ұзаққа созылады. Ал сыпайы сөйлесіп, түсіністік танытса, ортадағы тыныштық сақталады.
Kórshini qýzaǵan kóshirer.