Мүләйімсіген молдадан қаш,
Ала шұбар жыланнан қаш.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал сырттай момын, сыпайы, жуас көрінген адамның бәріне бірдей сене бермеу керек екенін ескертеді. Тура мағынасында: жұмсақ қылық танытқан молдадан да, ала шұбар жыланнан да аулақ бол дейді. Астарлы мағынасы: кейде ең қауіпті адам не нәрсе сырттай зиянсыз, тіпті сенімді болып көрінуі мүмкін. Сондықтан адам мінезін, ниетін, іс-әрекетін байқап барып бағалау қажет.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «мүләйімсиген молда» — діндар, инабатты болып көрінгенімен, ішкі пиғылы таза емес адамды меңзейді. Ал «ала шұбар жылан» — түсі ала-құла, көзге бірден түспейтін, бірақ уы қатерлі жыланның бейнесі. Екі образ да сыртқы көрініске алданып қалмауға шақырады. Халық бұл арқылы жалған сыпайылық пен жасырын қауіптің қатар жүретінін ұқтырған.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал алдамшы адамдарға, жалған уәде беретін не сырттай «жақсы» көрініп, шын мәнінде зиян келтіретін ортаға қатысты айтылады. Мысалы, интернетте өзін беделді маман ретінде таныстырып, кейін адамдарды ақшаға алдайтын алаяқтар бар. Осындайда «сыртына емес, ісіне қара» деген ой осы мақалмен дәл жеткізіледі.
Ala shubar jylannan qash.