Құмалақтың есебін Құдай біледі.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — бір нәрсенің ұсақ-түйек санын, нақты есебін адам түгел біле бермейді, оны тек Құдай ғана анық біледі деген ой. Астарлы мағынасы — өмірде кей істің ақиқатын толық аңғару қиын, бәрін адамның бақылауы мен есебі шешпейді. Адам кейде жоспар құрып, есептеп әрекет етеді, бірақ түпкі нәтиже бәрібір Жаратқанның қалауына, тағдырға байланысты болады. Сондықтан бұл сөз адамды тәкаппарлықтан сақтап, шүкіршілік пен сабырға шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «құмалақ» — өте көп, ұсақ, санауға қиын нәрсенің бейнесі. Құмалақты санау қиын болғандықтан, ол адам ақылы жетпейтін, толық білу мүмкін емес жағдайды меңзейді. Ал «Құдай біледі» деген тіркес — шексіз білім мен толық хақиқат иесі тек Алла екенін білдіреді. Яғни, халық ұсақ есептің өзінде де адамның шектеулі екенін образ арқылы көрсеткен.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал жоспар ойдағыдай шықпай қалған, не нәтиже белгісіз болған жағдайда айтылады. Мысалы, адам бизнес бастап, бар шығынды есептеп қойса да, нарық өзгеріп, пайдасы күткендей болмауы мүмкін. Сондай сәтте «Құмалақтың есебін Құдай біледі» деп, бәрі өз қолыңда емес екенін еске салады.