«Құдай қылғанды былай қылма.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамға Жаратқанның жазғанына қарсы келмеуді, тағдырға орынсыз араласпауды ескертеді. Тура мағынасында: «Құдай жасағанды өзгертуге тырыспа» деген ұғымды білдіреді. Астарлы мағынасы — табиғи жаратылысты, адамның болмысын, өмірдің өз заңын құрметтеу. Кейде адам біреудің мінезін, сырқатын, тағдырын, не табиғи ерекшелігін жөнсіз сынап, «былай болу керек еді» деп артық сөйлеп жатады. Мақал осындай тәкаппарлықтан сақтандырады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «Құдай қылған» деген тіркес — өмірді, жаратылысты, тағдырды білдіретін үлкен ұғым. Ал «былай қылма» сөзі — оны өз білгеніңше бұрмалауға, түзетіп жіберуге тырыспа деген ескерту. Мұнда адамның шегі бар, ал Жаратқанның ісі — хикметке толы деген түсінік жатыр. Яғни кей нәрсе көзге ұнамаса да, оның өз себебі бар деген ой айтылады.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Бұл мақал дене бітімі, мінезі, мүмкіндігі өзгеше адамдарды мазақтамауға шақырады. Мысалы, сыныпта бір оқушының тілі мүкіс болса, оны келемеждеудің орнына түсіністікпен қарап, сабырмен сөйлеген дұрыс. Сонда мақалдың тәрбиелік мәні — адамды кемсітпеу, тағдырға сыйластықпен қарау — анық көрінеді.