Құдай бергенге құлай береді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Құдай бергенге құлай береді деген мақал адамның бақ-несібесі өзінен-өзі келе беретінін, кейде еңбегі аз болса да жолы болып, ырысы молая түсетінін білдіреді. Тура мағынада «берілген нәрсеге иілу, тәу ету» сияқты көрінеді, ал астарында «тағдыр сыйы бар адамға несібе оңайырақ қонады» деген ой жатыр. Бұл сөз қызғанышқа емес, өмірдегі әділ емес көрінетін сәттерді сабырмен қабылдауға меңзейді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «Құдай» — адам баласының қолынан келмейтін ырыс, несібе, бақтың иесі ретінде алынған. «Беренге құлай береді» деген тіркес біреудің жолы ашылып, бар жақсылық соған үйір болатынын бейнелейді. Яғни образ арқылы молшылықтың тартылыс күші бардай әсер беріледі. Бұл теңеу халықтың тағдыр мен несібеге қатысты түсінігін аңғартады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі күні бұл мақал кей адамдардың жолы болып, мүмкіндігі көбірек келетінін айтқанда қолданылады. Мысалы, біреу көп жұмыс істемей-ақ жақсы қызметке орналасса, жұрт: «Құдай бергенге құлай береді» деп айтуы мүмкін. Бірақ мақал еңбекті жоққа шығармайды, тек бақ пен сәттің де өмірде үлкен рөл атқаратынын ескертеді.