Қожа құлақтас, молда сабақтас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал қожа мен молданың көбіне бір ортада жүріп, бір-біріне ұқсас қызмет атқаратынын білдіреді. Тура мағынасында олар мешіт, медресе, дін үйрету ісінде қатар жүрген адамдар. Астарлы мағынасында бұл сөз белгілі бір ортадағы адамдардың ойы, мінезі, мақсаты жақын болатынын, бір істі бірге атқарып, өзара жалғасып кететінін аңғартады. Сонымен бірге кейде сырттай ұқсас, мазмұны бірдей адамдарды ишаралап айту үшін де қолданылады.
Образдар мен теңеулер
«Құлақтас» деген сөз есту, тыңдау, бір сөзді іліп әкету, қатар жүру мағынасын береді. «Сабақтас» — байланысқан, жалғасқан, өзара сабақ болып тұрған деген ұғым. Яғни мақалдағы образдар екі адамның немесе екі қызметтің ажырағысыз байланысын көрсетеді. Мұнда қожа мен молда дінге қатысты ортақ дүниені бөлісетін, бір-бірін толықтыратын тұлғалар ретінде алынған.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал бір салада істейтін, көзқарасы ұқсас, бір-бірін толықтыратын адамдарға қатысты айтылады. Мысалы, мектептегі екі ұстаз бірі пәнді түсіндірсе, екіншісі тәрбие жағын күшейтеді — жұрт оларды «қожа құлақтас, молда сабақтас» деп астарлап айтуы мүмкін.