Ең тәтті де - тіл,
Ең ащы да - тіл,
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал тілдің, яғни сөздің қуаты өте зор екенін білдіреді. Тәтті тіл — адамды баурап алатын, жұбатып, қуантатын, достастыратын әдепті сөз. Ащы тіл — жанға бататын, ренжітетін, араздастыратын қатты сөз. Демек, адамның айтқан сөзі біреуге қуаныш та, қасірет те әкелуі мүмкін. Сондықтан сөзді ойланып сөйлеу, орнымен қолдану маңызды.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «тәтті» мен «ащы» сөздері тілдің дәмі емес, сөздің әсерін бейнелейтін көркем образ. Тәттілік — мейірім, ізет, жылы қарым-қатынас; ащылық — өкпе, тіл тигізу, қаттылық. Халық тілдің дәм арқылы берілген бұл теңеуін өте ұтымды қолданған: сөздің адам көңіліне тигізер әсері дәл осылай сезіледі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әлеуметтік желіде, жұмыста, отбасында немесе достар арасында өте өзекті. Бір жылы сөз кейде үлкен ренішті басып, қарым-қатынасты сақтап қалады. Мысалы, бастық қызметкерге қатты сөйлеп емес, сабырмен түсіндірсе, адам да қателігін түзеп, ынтымақ бұзылмайды. Сондықтан сөз мәдениеті — үлкен тәрбие.
Eń aщy da - til,