Сөзің тәтті болсын,
Антың қатты болсын.
«Сөзің тәтті болсын, Антың қатты болсын.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамның сөзі жұмсақ, жылы, елге жағымды болуын, ал берген анты берік, бұзылмайтын болуы керегін айтады. Тура мағынасында «тәтті сөз» — жағымды сөйлеу, ал «қатты ант» — уәдеге мықты тұру. Астарлы мағынасы: адам алдымен сөзімен айналасына сыйлы болсын, бірақ бір уәде берсе, соны жауапкершілікпен орындасын. Яғни, тілдің сыпайылығы мен мінездің беріктігі қатар жүруі тиіс.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «тәтті сөз» — құлаққа жағатын, жұбататын, жанды жараламайтын әдепті сөйлеудің бейнесі. «Антың қатты» дегені — бос сөз емес, темірдей берік уәде, сенімділік пен табандылықтың белгісі. «Тәтті» мен «қатты» сөздері қарама-қарсы қойылып, адам бойындағы екі қасиетті қатар ұсынады: жұмсақ қарым-қатынас және мықты жауапкершілік.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал жұмыс орнында, отбасында, достық қарым-қатынаста өте орынды қолданылады. Мысалы, бір адам әріптесіне сыпайы сөйлеп, бірақ мерзімінде тапсырманы міндетті түрде орындаса, соған осы мақал дәл келеді. Демек, мәдениетті сөйлеу де, уәдеде тұру да — сенімнің негізі.
Antyń qatty bolsyn.