Олжа туралы 151
Олжа туралы мақал-мәтелдер табыс, несібе және еңбектің өтеуі жайлы халық даналығын жинақтайды.
151
Мақал-мәтел
22.3K
Қаралым
147
Орташа
Сұрыптау:
Қожаң берсе, қойныңа сал.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — біреу жақсылық, олжа не пайда берсе, оны дереу алып, құр жібермей пай...
Бұрынғы несием - бүгінгі несібем.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өткен еңбегі, жасаған жақсылығы немесе төккен тері кейін өз жемісін беретінін біл...
Асқа талау түссе,
Иттің құдайы береді.
Иттің құдайы береді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — асқа бір бөгде нәрсе түсіп, былғанса, оны итке тастайды деген ой. Аста...
Бақ пен дәулет көшпелі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бақ та, дәулет те бір орында тұрақтамайды, көшіп-қонып, өзгеріп отырады...
Жыланның аузы жесе, құйрығы семіреді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жылан қорек тапса, оның тек аузы ғана емес, бүкіл денесі, соның ішінде...
Алалы жылқы, ақтылы қой.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал малдың көптігін, үй ішінің ырыс-берекесін білдіреді. Тура мағынада алалы жылқысы мен ақты...
Көл жағалаған өлмес.
**Негізгі мағынасы** Көл жағалаған өлмес деген мақалдың тура мағынасы — суы бар, тіршілікке қолайлы көлдің маңында отырғ...
Кәсібі бардың, нәсібі бар.
**Негізгі мағынасы** Кәсібі бар адамның несібесі де болады. Бұл мақал тура мағынасында: адам қолынан келетін іс тауып,...
Жаманға олжа түссе,
Бөлісе алмай қор болады.
Бөлісе алмай қор болады.
**Негізгі мағынасы** Жаман, яғни пейілі тар, адамгершілігі төмен адамға күтпеген табыс не олжа түссе, оны дұрыс пайдалан...
Арба сынса - отын,
Өгіз өлсе - етің.
Өгіз өлсе - етің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қиын жағдайдың өзінен де пайда таба алатын, шығынға сабырмен қарап, қолда барды кәдеге жа...
Біздің алақанымызға да қарға тышар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам өзіне де бір күні игілік, несібе, күтпеген пайда тиетінін меңзейді. Тура мағынасында...
Жомарт қолға аспандағы лашын қонар.
**Негізгі мағынасы** Жомарт, қолы ашық адамға ырыс пен мүмкіндік өзі келеді деген ой айтылады. Тура мағынада «қол» — бер...
Қазан түбінде шеміршек қалды деп дәметеді,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның орынсыз үміттеніп, болмайтын нәрсеге дәметуін әжуалайды. Қазанның түбінде қалған...
Өзіңді олжалатпай,
Өзгені олжалай алмайсың.
Өзгені олжалай алмайсың.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: өзіңе пайда түсірмей, өзгені де олжалы ете алмайсың. Астарлы мағынасы:...
Төлге төл қосылса - егіз,
Көлге көл қосылса - теңіз.
Көлге көл қосылса - теңіз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бір төлге тағы бір төл қосылса, ол егіз болады; бір көлге тағы бір көл...
Ең көп оқылған
Кеме келсе, қайық судан шығады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: үлкен кеме келгенде, кіші қайықтың жүруіне орын тарылып, ол су жағасына...
Диқан жерін мақтайды,
Балықшы көлін мақтайды,
Кәсіпкер кенін мақтайды.
Балықшы көлін мақтайды,
Кәсіпкер кенін мақтайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — әр адам өз еңбегі сіңген, нәпақа тапқан орнын қадірлейді, соны жақсы к...
Күріш арқасында күрмек су ішеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: күріш өскен жерде онымен бірге күрмек те суға қанып өседі. Астарлы мағы...
Ортақ өгізден оңаша бұзау.
**Негізгі мағынасы** Ортақ өгізден оңаша бұзау — көпке ортақ, сырттай үлкен көрінетін нәрседен гөрі, өзіңе тиесілі шағын...
Теңін тапса, тегін бер.
**Негізгі мағынасы** «Теңін тапса, тегін бер» деген мақал бір заттың не адамның өзіне лайық, бағасын білетін, қадірін т...
«Олжа туралы» мақал-мәтелдер қазақтың табыс пен несібе ұғымына көзқарасын, олжаның қадірін және оған апарар жолдың мәнін баяндайды. Бұл топтағы нақылдар олжаның тек кездейсоқтық емес, көбіне еңбек, ептілік, батылдық пен дұрыс мүмкіндік таңдаудың нәтижесі екенін еске салады.
Категориядағы мақалдар олжаға масаттанбау, адал жолмен келген табысты бағалау, берекені сақтай білу сияқты тәрбиелік ойды алға тартады. Сонымен қатар олар тәуекел мен есептің тепе-теңдігін, қанағат пен ынсаптың орнын, ортақ ырысқа көзқарасты да қамтып, күнделікті өмірде шешім қабылдауға бағыт береді.
Категориядағы мақалдар олжаға масаттанбау, адал жолмен келген табысты бағалау, берекені сақтай білу сияқты тәрбиелік ойды алға тартады. Сонымен қатар олар тәуекел мен есептің тепе-теңдігін, қанағат пен ынсаптың орнын, ортақ ырысқа көзқарасты да қамтып, күнделікті өмірде шешім қабылдауға бағыт береді.