Олжа туралы 151
Олжа туралы мақал-мәтелдер табыс, несібе және еңбектің өтеуі жайлы халық даналығын жинақтайды.
151
Мақал-мәтел
44.2K
Қаралым
292
Орташа
Сұрыптау:
Мал, малдан кейін ал.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: малды көбейтіп, берекені алдымен соны сақтаудан бастау керек деген ой....
Алалы жылқы, ақтылы қой.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал малдың көптігін, үй ішінің ырыс-берекесін білдіреді. Тура мағынада алалы жылқысы мен ақты...
Бақ пен дәулет көшпелі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бақ та, дәулет те бір орында тұрақтамайды, көшіп-қонып, өзгеріп отырады...
Қазан түбінде шеміршек қалды деп дәметеді,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның орынсыз үміттеніп, болмайтын нәрсеге дәметуін әжуалайды. Қазанның түбінде қалған...
Арба сынса - отын,
Өгіз өлсе - етің.
Өгіз өлсе - етің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қиын жағдайдың өзінен де пайда таба алатын, шығынға сабырмен қарап, қолда барды кәдеге жа...
Ит жегенше иесі жесін.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — біреудің иелігіндегі нәрсе алдымен сол иесіне тиесілі болуы керек деге...
Ажарлы мал базарлы.
**Негізгі мағынасы** «Ажарлы мал базарлы» деген мақал малдың көркі, күтімі жақсы болса, оның өтімі де жақсы болады деге...
Сиырлы бай - сары май.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: сиыры бар үйде сүт мол болады, ал сүттен май алуға мүмкіндік туады. Аст...
Екі сартқа бір тартар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал бір істің, бір заттың немесе бір пайда-кірістің екі адамға тең жетпей, тек біреуіне ғана...
Артың олжа - басқа еңбек.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өмірдегі табысы мен жетістігі оңай келмейтінін айтады. Бір істің жемісін көру үші...
Сиырлының үйі - айран,
Сиырсыздың үйі - сырдаң.
Сиырсыздың үйі - сырдаң.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — сиыры бар үйде айран, сүт, құрт сияқты тағам мол болады, ал сиыры жоқ...
Бұрынғы несием - бүгінгі несібем.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өткен еңбегі, жасаған жақсылығы немесе төккен тері кейін өз жемісін беретінін біл...
Еккен орар, берген алар.
**Негізгі мағынасы** «Еккен орар, берген алар» деген мақал еңбектің өтеуін, жақсылықтың қайтарымын білдіреді. Тура мағы...
Шөп болса да, көп болсын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — шөп аз болса да, көп болып шықсын деген тілек. Астарлы мағынасы — бар...
Алтын тағың болғанша,
Алақандай жерің болсын.
Алақандай жерің болсын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — алтынмен апталған тақ отырғаннан, өзіңе тиесілі шағын ғана жердің бол...
Ең көп оқылған
Күріш арқасында күрмек су ішеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: күріш өскен жерде онымен бірге күрмек те суға қанып өседі. Астарлы мағы...
Ақ түйенің қарны жарылды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ақ түйенің қарны жарылғандай ерекше бір оқиғаның болғанын білдіреді. А...
Теңін тапса, тегін бер.
**Негізгі мағынасы** «Теңін тапса, тегін бер» деген мақал бір заттың не адамның өзіне лайық, бағасын білетін, қадірін т...
Кеме келсе, қайық судан шығады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: үлкен кеме келгенде, кіші қайықтың жүруіне орын тарылып, ол су жағасына...
Ортақ өгізден оңаша бұзау.
**Негізгі мағынасы** Ортақ өгізден оңаша бұзау — көпке ортақ, сырттай үлкен көрінетін нәрседен гөрі, өзіңе тиесілі шағын...
«Олжа туралы» мақал-мәтелдер қазақтың табыс пен несібе ұғымына көзқарасын, олжаның қадірін және оған апарар жолдың мәнін баяндайды. Бұл топтағы нақылдар олжаның тек кездейсоқтық емес, көбіне еңбек, ептілік, батылдық пен дұрыс мүмкіндік таңдаудың нәтижесі екенін еске салады.
Категориядағы мақалдар олжаға масаттанбау, адал жолмен келген табысты бағалау, берекені сақтай білу сияқты тәрбиелік ойды алға тартады. Сонымен қатар олар тәуекел мен есептің тепе-теңдігін, қанағат пен ынсаптың орнын, ортақ ырысқа көзқарасты да қамтып, күнделікті өмірде шешім қабылдауға бағыт береді.
Категориядағы мақалдар олжаға масаттанбау, адал жолмен келген табысты бағалау, берекені сақтай білу сияқты тәрбиелік ойды алға тартады. Сонымен қатар олар тәуекел мен есептің тепе-теңдігін, қанағат пен ынсаптың орнын, ортақ ырысқа көзқарасты да қамтып, күнделікті өмірде шешім қабылдауға бағыт береді.