Жақсыны мақта,
Нашарды жақта;
Бұққанды теппе,
Жақынды сөкпе.

Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамға жақсыны көре білуді, жақсы адамды мақтауды, ал нашардың да орнын тауып, оны шетке қақпай, жөнге салуды меңзейді. Бірақ ең бастысы — әлсізге әлімжеттік жасамау, қорғансызды баспау. «Бұққанды теппе» дегені — бас иіп тұрған, шарасыз күйдегі адамға күш көрсетпе, ая. «Жақынды сөкпе» — өзіңе туыс, жанашыр, жақын адамды орынсыз тілмен жаралама, арадағы сыйды бұзба деген сөз.

Образдар мен теңеулер
Мұндағы «мақтау» мен «жақтау» — адамның мінезін, қарым-қатынасын танытатын қарсы ұғымдар. «Бұққанды теппе» бейнесі — әлсіздік пен дәрменсіздікті білдіреді. Қазақ танымында бұққан малды теппейді, өйткені ол қорғансыз; осы арқылы адамға да мейірім керек екені айтылады. «Жақынды сөкпе» — жақынға қатты сөз айтудың салдары ауыр болатынын көрсететін образ.

Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті. Мысалы, жұмыста қателескен әріптесті жұрт алдында келемеждемей, дұрыс жолын сабырмен түсіндіру керек. Сонда адам намысы сақталып, арадағы сыйластық та бұзылмайды.