Зер қадірін зергер білер.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Зер қадірін зергер білер» деген мақалдың тура мағынасы — асыл зергерлік бұйымның бағасын оны жасайтын не жақсы білетін адам ғана дұрыс таниды. Астарлы мағынасы — кез келген нәрсенің шын құнын соған жақын, оны меңгерген, түсінген адам ғана сезеді. Яғни өнердің, еңбектің, сөздің немесе заттың бағасын үстірт адам емес, тәжірибелі, талғамы бар жан біледі.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «зер» — асыл әшекей, құнды бұйым, ал «зергер» — сол бұйымның сырын ашатын шебер. Образ арқылы халық «құнды нәрсенің бағасын құндыны танитын адам ұғады» деген ойды береді. Бұл жерде зергер тек кәсіп иесі емес, таным мен талғамның символы.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де жиі қолданылады. Мысалы, жақсы жобаның, сапалы қолөнердің немесе терең әдеби еңбектің бағасын оны түсінетін маман ғана дұрыс айтады. Біреу қарапайым көрінген бұйымды қымбат десе, ал нағыз шебер оның жасалуына кеткен еңбекті, материалы мен шеберлігін байқап, шынайы бағасын береді.