Сыйласу екі кісіге бірдей.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Сыйласу екі кісіге бірдей» деген мақал өзара құрметтің бір жақты болмайтынын білдіреді. Бір адам ғана ілтипат көрсетіп, екіншісі менсінбей тұрса, шынайы татулық орнықпайды. Астарлы мағынасы — адамдар арақатынасы тең сыйластыққа, жауапкершілікке және әдепке сүйенуі керек. Қарым-қатынас та, достық та, туыстық та екі жақтың да ниеті дұрыс болғанда ғана берік болады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «екі кісі» — кез келген екі адам, яғни қарым-қатынасқа түскен тараптар. «Бірдей» сөзі теңдікті, ортақ міндетті аңғартады. Мұнда сыйластық таразы сияқты елестейді: егер бір жағы ғана көтерсе, ол тепе-теңдік бұзылады. Сондықтан мақалда адам арасындағы әдеп, ілтипат, сабыр мен жауап беру мәдениеті бейнеленген.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де өте орынды. Мысалы, жұмыста әріптестер бір-біріне сыпайы болып, пікірін тыңдап, міндетті бөліссе, ортада түсіністік күшейеді. Ал біреуі үнемі құрмет көрсетіп, екіншісі дөрекілік танытса, байланыс ұзаққа бармайды. Сондықтан кез келген сыйластық екі жақтан да басталуы керек.