Күзгі күннің көзіне қызыңды қой,
Көктемнің күніне келініңді қой.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — күздің жайлы, жұмсақ күнінде қызды дала жұмысына, ал көктемнің қарбалас, ауырлау кезінде келінді жұмсау керек деген ишара. Астарлы мағынасы — әр істің өз мезгілі, өз салмағы бар, соған сай адамды да, еңбекті де дұрыс үйлестіру қажет. Яғни үй ішіндегі тірлікті ақылмен бөліп, қай кезде кімге қандай жұмыс лайық екенін білу керек деген ой айтылады.
Образдар мен теңеулер
Күзгі күннің көзі — мейірімді, қоңыржай уақыттың бейнесі. Ол қызға жұмсақ, жеңіл міндеттің символы ретінде алынған. Көктемнің күні — қарбалас, белсенді шақ; ол келіннің үй ішіндегі ауырлау, жауапты ісіне меңзейді. Мұнда қыз бен келін тек отбасы мүшелері емес, жастық, икем, төзім, міндет секілді ұғымдардың көркем бейнесі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды жұмысты адам қабілетіне, жасына, жағдайына қарай бөлу керек деген мағынада қолдануға болады. Мысалы, кеңседе біреу есеп-қисапқа шебер болса, оны сол іске қойып, тәжірибесі аз адамға жеңілірек міндет беру тиімді. Сонда жұмыс та сапалы, адамдар да қиналмайды.
Kóktemniń kúnine kelinińdi qoı.