Құсты қанат ұшырады,
Ерді талап ұшырады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — құс қанатымен ұшатыны сияқты, ер жігітті алға бастырып, биіктететін күш — талап, яғни ұмтылыс пен ізденіс. Астарлы мағынасы: адам өз мақсатына жету үшін жалқаулыққа салынбай, тынымсыз еңбектеніп, білім алып, өзін жетілдіруі керек. Талап бар жерде өсу бар, ал талапсыз адам орнында қалып қояды.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «құс» — еркіндікке, қозғалысқа, биікке самғауға бейне. «Қанат» — құстың тірегі, ұшуына мүмкіндік беретін құрал. Сол сияқты «талап» — адамның ішкі қуаты, жігері, мақсатқа жеткізер рухани қанаты. Яғни талап адамды жоғары көтеріп, өмірде бедел, білім, абырой табуға жетелейді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал оқуға, мамандық игеруге, кәсіп ашуға немесе спортта жетістікке жетуге қатысты жиі айтылады. Мысалы, бір жасөспірім ағылшын тілін үйреніп, күн сайын жаттығып жүрсе, уақыт өте жақсы нәтижеге жетеді. Сонда үлкендер: «Құсты қанат ұшырады, ерді талап ұшырады» деп, ең бастысы — табанды ұмтылыс екенін еске салады.
Erdi talap ushyrady.