Құнанын Құдайындай,
Тайын Тәңіріндей көреді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал өз малына шамадан тыс байланып, оны аса қымбат, тіпті киелі көретін адамды меңзейді. Тура мағынасында, құнанын да, тайын да ерекше бағалап, көзінің қарашығындай сақтайды. Астарлы мағынасында, адамның өз иелігіндегі дүниеге тым беріліп, оны орынсыз дәріптеп жіберетінін көрсетеді. Кейде бұл сөз малдың қадірін білгенді білдірсе, кейде бір нәрсені шектен тыс бағалап, басқадан жоғары қоюды сынайды.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «Құдайындай», «Тәңіріндей» деген теңеулер — өте жоғары дәрежеде құрметтеу, қастерлеу дегенді білдіреді. «Құнан» мен «тай» — жас жылқы, көшпелі өмірде бағалы дүние. Халық мұнда малдың тұрмыс-тіршіліктегі орнын бейнелеп, адамның кейде өз малына ықыласы артық болып кететінін әжуа етеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал адам бір затын не мүлкін шектен тыс мақтап, өзгенікінен жоғары қоятын кезде айтылады. Мысалы, біреу көлігін ешкім мінбегендей көріп, ұсақ сызат түссе қатты ашуланса, «құнанын Құдайындай, тайын Тәңіріндей көреді» деп айтуға болады.
Taıyn Táńirindeı kóredi.