Құдаңа бола Құдайыңнан айырылма.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал туыстық, құдандалық немесе адаммен арадағы сыйластық үшін өз ар-ожданынан, сенімінен, дұрыс жолынан тайма дегенді білдіреді. Тура мағынада — құдаңды құрметте, бірақ соның ығына жығылып, ең маңызды құндылығыңды жоғалтпа. Астарлы мағынасы — адамдармен қарым-қатынаста шектен шықпай, өз ұстанымыңды, иманыңды, әдебіңді сақта.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «құда» — ел ішіндегі жақындық, құдандалық байланыстың символы. Ал «Құдай» — ең жоғарғы ақиқат, сенім, адамдық өлшем. Екі сөзді қарсы қою арқылы мақал адамға: дүниелік сыйластық пен әлеуметтік қатынас бар, бірақ олар рухани негізден жоғары тұрмауы керек деген ой айтады. Яғни, адам сыртқы қатынасқа бола ішкі тазалығын құрбан етпеуі тиіс.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал отбасы, жұмыс, достық не қызметтегі қысымға байланысты өз принципінен бас тартпауға шақырады. Мысалы, бір адам туысының көңілі үшін әділетсіз іске араласпай, «жақын адамды ренжітсем де, дұрыс емес нәрсеге қол қоймаймын» деп шешім қабылдайды. Осы арқылы мақал адалдық пен берік ұстанымның маңызын көрсетеді.