Көп тыңда, аз сөйле.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамға сөзді орынсыз көбейтпей, алдымен тыңдай білуді үйретеді. Тура мағынасы — көп естіп, аз сөйлеу. Астарлы мағынасы — білім мен тәжірибе көбіне тыңдаудан басталады, ал асығыс сөйлеген адам қателесіп, өз беделіне нұқсан келтіруі мүмкін. Сондықтан ойланып сөйлеу, қажет жерде ғана сөз айту — парасат белгісі.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «тыңдау» — тек құлақпен есту емес, өзгенің ойын, өмірлік тәжірибесін қабылдау деген ұғым. «Аз сөйлеу» — үндемей қалу емес, сөзді өлшеп айту, артық даурығудан сақтану. Мұнда тыңдаушы мен сөйлеуші арасындағы тепе-теңдік көрсетіледі: көп тыңдаған адам көп үйренеді, ал аз сөйлеген адам сөзінің салмағын арттырады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал әсіресе оқу, жұмыс, жиналыс, әлеуметтік желіде өте өзекті. Мысалы, жаңа қызметкер алдымен әріптестерін тыңдап, істің тәртібін түсініп алады да, содан кейін ғана өз ұсынысын айтады. Сол кезде ол қателікті азайтып, сенімге ие болады.