Қатыныңмен дос бол,
Үйіңе береке кіреді.
Азаматпен дос бол,
Қадіріңді біледі.
Білімдімен дос бол,
Сасқанда ақыл береді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамға кіммен аралассаң, соның ықпалы өзіңе тиетінін айтады. Жақсы жармен тату болсаң, үй ішіне тыныштық пен ырыс орнайды. Арлы, азамат мінезді жанмен сыйлассаң, ол сені құрметтеп, орныңды бағалайды. Ал білімді адаммен жолдас болсаң, қиын сәтте дұрыс ой айтып, жөн сілтейді. Яғни, адам таңдаған досы арқылы өседі, мінезі де, тіршілігі де түзеледі.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «қатыныңмен дос бол» тіркесі отбасы ішіндегі сыйластықты білдіреді. «Үйіңе береке кіреді» дегені — татулық бар жерде ырыс, жылылық, түсіністік көбейеді деген астар. «Азамат» сөзі жай ер адам емес, намысты, сөзіне берік, қадір білетін жанды аңғартады. «Білімдімен дос бол» деген тұс білімнің жарық жол көрсететінін меңзейді, ал «сасқанда ақыл береді» — қиын кезде ақыл мен тәжірибе тірек болатынын білдіреді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де өте өзекті. Мысалы, жас маман тәжірибелі, білімді әріптесімен жақын жүрсе, жұмыста қателігі азайып, дұрыс шешім қабылдауды үйренеді. Сол сияқты үйде ерлі-зайыпты бір-бірін сыйласа, отбасының берекесі артады.
Úıińe bereke kiredi.
Azamatpen dos bol,
Qadirińdi biledi.
Bilimdimen dos bol,
Sasqanda aqyl beredi.