Елдестірмек - елшіден,
Жауластырмақ - жаушыдан.

Негізгі мағынасы

Бұл мақалдың тура мағынасы — ел арасындағы татулықты орнату да, араздықты күшейту де хабар жеткізушінің сөзі мен ісіне байланысты. Астарлы мағынасы: бітімге шақыратын, сабырлы, әділ елші елді жарастырады; ал өсек пен бұрмалауға бейім жаушы екі жақтың арасына от салады. Яғни сөздің салмағы үлкен, бір ауыз сөз елді де татуластырады, жауластырады да.

Образдар мен теңеулер

Мақалдағы «елші» — араға дәнекер болып, екі жақты келісімге жеткізетін парасатты адам бейнесі. Ал «жаушы» — жай хабаршы ғана емес, дұрыс сөзді бұзып, кикілжің туғызатын жанның бейнесі. «Елдестірмек» пен «жауластырмақ» қарсы қойылып, сөздің қос қыры көрсетіледі: ол татулықтың да, тартыстың да құралы.

Қазіргі өмірде

Қазір бұл мақал медиатор, басшы, мұғалім не отбасы мүшесі дау шешкенде жиі еске алынады. Мысалы, екі әріптес ренжісіп қалса, араға түскен адам мәселені бұрмаламай, сабырмен түсіндірсе, олар қайта татуласады. Ал біреу естігенін өзгертіп жеткізсе, дау одан сайын ұлғаяды. Сондықтан хабарды дәл, әділ айту — елді бірлікке бастайтын қасиет.