Ел болам десең, бесігіңді түзе.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — елдің іргесін берік ету үшін ең әуелі бесікті, яғни сәбидің өсу ортасын дұрыс ұстау керек деген ой. Астарлы мағынасы — мемлекеттің, халықтың болашағы бүгінгі тәрбиеден басталады. Егер бала дұрыс тәрбие көрсе, мінезі де, ісі де елге пайдалы азамат болып қалыптасады. Сондықтан ел болудың түп тамыры — ұрпақ тәрбиесінде.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «бесік» — тек нәресте жататын ағаш емес, ол отбасы, тәрбие, алғашқы орта деген ұғымды білдіреді. «Түзу бесік» — дұрыс тәрбие, тәртіп, тазалық, мейірім, ұлттық құндылықтардың сақталуы. Мақал елдің келешегін сәби кезден басталатын тәрбиемен байланыстырып, өте әсерлі бейне жасайды.
Қазіргі өмірде
Бүгінде бұл мақал балаға тек тамақ пен киім беру жеткіліксіз екенін еске салады. Оған әдеп, еңбекқорлық, жауапкершілік, ана тілін құрметтеу сияқты қасиеттерді сіңіру керек. Мысалы, ата-ана баласына кішкентайынан кітап оқытып, үлкенді сыйлауды үйретсе, ол ертең қоғамға пайдалы адам болып өседі.