Екі шайнап, бір жұтады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал бір істі бастар алдында асықпай ойланып, байыппен әрекет етуді білдіреді. Тура мағынасында адам ауыздағы асты екі рет шайнап барып жұтады; астарлы мағынада ол істі де екі рет өлшеп, бір рет орында деген ойға жақын. Яғни, тез шешім қабылдап, кейін өкінгеннен гөрі, алдын ала салмақтап, дұрыс таңдау жасаған жөн. Мұнда сабыр, ұқыптылық және ойлану қасиеті дәріптеледі.
Образдар мен теңеулер
«Екі шайнау» — ой елегінен екі қайтара өткізу, мән-жайды толық байқау дегеннің бейнесі. «Бір жұту» — соңғы нақты шешім, істің орындалуы. Халық ауызекі өмірден алынған қарапайым әрекет арқылы терең ақыл айтады. Бұл образ адамды байқампаз болуға, әр қадамын есеппен басуға шақырады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал әсіресе жұмыс, оқу, ақша жұмсау немесе құжатқа қол қою сияқты жауапты сәттерде орынды айтылады. Мысалы, адам несие аларда шартын оқымай, бірден қол қойса, кейін қиындыққа тап болуы мүмкін. Сондайда үлкендер: «Екі шайнап, бір жұт» деп, алдымен жақсылап ойлануды ескертеді.