Екі есерге бір есті.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — екі есі жоқ, қиқар адамның ісіне бір ақылды, сабырлы адамның қарсы тұрып, жөнге сала алатынын білдіреді. Астарлы мағынасы — даулы, бытысқан жерде ақыл мен байып үстем болса, екі есердің айқайынан бір есті адамның сөзі өтімді болады. Яғни, топ ішінде ұшқалақтықтан гөрі парасат, сабыр мен ойлы әрекет күшті.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «есер» сөзі — орынсыз қылық жасап, өз дегенінен қайтпайтын, желіккен адам бейнесі. Ал «есті» — салмақты, байыпты, ойын таразылай білетін кісі. Мұнда екі есер мен бір есті саны ғана емес, мінездің салмағы салыстырылады: ақылдың бір өзі де берекесіздікке тосқауыл бола алады деген ой бар.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал ұжымда, отбасында немесе әлеуметтік желідегі дауда жиі қолданылады. Мысалы, екі адам орынсыз айтысып, бір-бірін тыңдамай тұрса, сабырлы әрі әділ бір адамның сөзі жанжалды тоқтатуы мүмкін. Демек, әрқашан айқай емес, ақыл жеңеді. Бұл сөз адамдарды ойлануға, эмоцияға ермей, байыппен шешім қабылдауға шақырады.