Бос сөз тындағанша,
Енем баласының қойнына барып жатпаймын ба?!
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал артық, пайдасыз сөзге ермеуді, бос дауға уақыт жоғалтпауды меңзейді. Адамға шын қажет нәрсе — ойлы сөз, нақты іс, ал мәнсіз әңгіме тек қажытады. Астарлы мағынасы да осы: кейде тыныштық пен әрекет даурығу мен өсектен әлдеқайда құнды. Мақал бір нәрсені шегелей түседі: бос сөз тыңдағанша, одан да өз ісіңе кіріс, өз орныңды тап.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «бос сөз» — мазмұны жоқ, берекесіз әңгіме. Ал «енем баласының қойнына барып жатпаймын ба?!» деген бейнелі тіркес тұрмыстық мысқыл арқылы ойды өткір жеткізеді. Яғни, адамға жат, орынсыз, ыңғайсыз қылықты мысалға алып, бос сөздің де сондай керексіз екенін аңғартады. Халық ауызекі қалжың мен астарлы теңеуді пайдаланып, ойды есте қаларлық етіп берген.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әлеуметтік желідегі ұрыс, өсек, мағынасыз пікірталас кезінде өте орынды айтылады. Мысалы, адам уақытын пайдасыз комментарий оқумен өткізбей, жұмысына не оқуына көңіл бөлсе, осы мақал дәл келеді. Ол сабыр сақтауға, бос әңгімеден алшақ болуға үйретеді.
Enem balasynyń qoınyna baryp jatpaımyn ba?!