Байды Құдай ұрарында,
Дәулетіне мас болар .
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: бай адам байлығы мен дәулетіне мастанып, өз күшіне сеніп кетеді, ал сол кезде оның бақ-дәулеті азайып, тіпті жойылып та кетуі мүмкін. Астарлы мағынасы: адам байлыққа, мансапқа, дүниеге шектен тыс масайрамауы керек. Құдай алдында пенде тең, дәулет — уақытша, ал тәкаппарлық пен астамшылық ақыры опық жегізеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы "бай" — тек мал-мүлкі мол адам ғана емес, дүниеқоңыз, өзіне сеніп кеткен пенденің бейнесі. "Дәулетіне мас болу" тіркесі байлықтың адамды есіртіп, ақылдан адастыруын білдіреді. "Құдай ұрарында" дегені — әділеттің орнайтын сәті бар, шектен шыққан адам міндетті түрде соның салдарын тартады деген халықтық түсінік.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал табысқа жетіп, өзін өзгеден жоғары ұстайтын адамдарға ескерту ретінде қолданылады. Мысалы, қызметте көтеріліп, қарапайым жұртты менсінбей сөйлейтін адам кейін беделінен айырылуы мүмкін. Сол кезде жұрт: «Дәулетіне мас болма» деп осы мақалдың мағынасын еске салады.
Dáýletine mas bolar .