Ажал біреуді азаптан құтқарады,
Біреуді қыршынынан қияды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал өмір мен өлімнің әр адамға әртүрлі келетінін білдіреді. Біреуге ажал ауыр азаптан, дерттен, қасіреттен құтқару болып көрінсе, енді біреудің өмірі кенет үзіліп, арманы мен ғұмыры толық ашылмай қалады. Яғни, өлімнің өзінде де адам тағдырына қарай қилы сыр бар: бірі үшін тыныштық, бірі үшін қасірет.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «азап» — адамның өмірдегі жан күйзелісі, сырқат, қиындық, тартқан бейнеті. «Қыршынынан қию» тіркесі — адамды ең гүлденген, жігіттік шақта, өмірдің қызған кезінде тоқтату деген бейнелі ұғым. Бұл сөз тіркесі өлімнің тосын да ауыр соққысын әсерлі жеткізеді. Мақал өмірдің өткіншілігін, пенденің дәрменсіздігін астарлап көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал ауыр науқасқа шалдыққан, ұзақ уақыт қиналған адам туралы айтылғанда қолданылады. Мысалы, дәрігерлер жазылмайтын дерттен көп азап шеккен қария өмірден өтсе, жұрт: «Азаптан құтылыпты» дейді. Ал жас адамның күтпеген жерден қайтыс болуына қатысты «қыршынынан қиылды» деген ауыр сөз айтылады. Бұл мақал өмірдің қадірін біліп, адамға жанашыр болуға үндейді.
Bireýdi qyrshynynan qııady.