Ауруды өткізіп алсаң, тәуіпке өкпелеме.
«Ауруды өткізіп алсаң, тәуіпке өкпелеме.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: ауруды бастапқы кезінде емдемей, асқындырып алсаң, кейін дәрігерге немесе емшіге ренжудің жөні жоқ. Астарлы мағынасы — кез келген істі уақытында қолға алу керек, әйтпесе кешігіп келген өкініштің пайдасы жоқ. Адам өз салғырттығының, немқұрайлылығының салдарын басқа біреуден көрмеуі тиіс. Мақал жауапкершілікке, сақтыққа және дер кезінде әрекет етуге шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ауру» — тек дене дерті емес, өмірдегі кез келген мәселенің бейнесі. «Өткізіп алу» — уақытты жоғалту, селқостық таныту. Ал «тәуіп» — емші, көмек беруші адам ғана емес, жалпы маман, кеңесші, араша түсетін жанның символы. Яғни мәселені уақтылы шешпей, кейін кінәні өзгеге жабуға болмайтынын білдіреді.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Қазір бұл мақал жұмыста, оқуда, денсаулықта жиі айтылады. Мысалы, адам тісін ауырса да ұзақ уақыт емдетпей жүріп, кейін асқындырып алса, дәрігерге өкпелеудің орнына өзі кешіктіргенін түсінеді. Сол сияқты тапсырманы соңына дейін созып, нәтижесі нашар болса, кінә сырттан емес, дер кезінде қамданбағаннан болады.