Ауру кірді - әлек кірді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Ауру адамға ғана емес, оның айналасындағы үй ішіне де мазасыздық алып келеді. Бір адам сырқаттанса, көңіл-күй түсіп, тіршілік ырғағы бұзылады, күтім керек болады, уайым көбейеді. Сондықтан мақал денсаулықтың қадірін біліп, сырқаттың алдын алуға шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «кірді» сөзі аурудың аяқ астынан еніп, үй ішіне ере келген кесел екенін білдіреді. «Әлек» — абыржу, шаршау, тынымсыз күй. Яғни ауру кірсе, оның артынан әбігер де, шығын да, қамқорлық та бірге келеді деген ой бар. Бұл жерде ауру қарапайым дерт емес, бүкіл отбасының тыныштығын бұзатын ауыр жағдай ретінде бейнеленеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал денсаулыққа салғырт қарамау керек екенін еске салады. Әсіресе тұмау, жұқпалы аурулар немесе созылмалы дерт кезінде адам өзіне де, жақындарына да қиындық түсіреді. Мысалы, бір қызметкер ауырса, жұмысы тоқтап, әріптестері де оның орнын жабуға мәжбүр болады; үйде болса, бала-шаға мен үлкендер күтімге тартылады. Сондықтан уақтылы тексерілу, дұрыс тамақтану, тынығу — үлкен сақтық.