Аңыз түбі - ақиқат.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Аңыздың түбінде шындықтың дәні жатады деген ой айтылады. Яғни ел арасында тараған әңгіме, хикая, дерек толық күйінде дәл болмаса да, оның негізінде болған бір оқиға, тарихи белгі немесе өмірлік шындық болуы мүмкін. Бұл мақал адамды естіген сөзге бірден сенбей, оның астарын аңғарып, ақиқатқа жетуге шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «аңыз» — халық жадында сақталған әңгіме, ал «түбі» — соның ең терең, ең негізгі қабаты. «Ақиқат» — шындық, дәлел, нақты болмыс. Образдық тұрғыдан бұл тіркес үстірт естілген сөздің ар жағында жасырынған шын мәнді қазып табуды білдіреді. Яғни аңыз сыртқы қабық болса, ақиқат — оның өзегі.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал әлеуметтік желідегі, жұрт айтқан әртүрлі қауесетті тексеріп барып қабылдау керегін еске салады. Мысалы, бір қалада «мына жерден үлкен қазына табылыпты» деген әңгіме тараса, бәріне сене салмай, дереккөзін қарап, ресми мәліметті күтеді. Сонда аңыздың артындағы шындықты ажыратуға болады.