Ақымақтың айты алты күн.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал ақылы кем, ойланбай сөйлейтін немесе істейтін адамның сөзі де, уәдесі де ұзаққа бармайтынын білдіреді. «Айты алты күн» дегені — ақымақтың айтқан сөзі көп ұзамай ұмыт қалады, өйткені оның мазмұны әлсіз, пайдасы аз, салмағы жоқ. Астарлы мағынасы: адам сөз айтуда да, іс қылуда да парасатқа сүйенуі керек, әйтпесе сөзі бос, беделі төмен болады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «айты» сөзі — адамның айтқан пікірі, уәдесі, әңгімесі дегенді меңзейді. «Алты күн» — ұзақ уақыт емес, бірақ біршама мерзім. Яғни ақымақтың сөзі тіпті аз уақыттың ішінде-ақ ескіріп, мәнін жоғалтады деген ой берілген. Мұнда уақыт өлшемі арқылы сөздің сапасы мен адамның деңгейі салыстырылады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал ойланбай пікір айтып, кейін оны дәлелдей алмайтын адамға қатысты қолданылады. Әсіресе әлеуметтік желіде бірден жазып, ертең өз сөзінен тайқып кететіндерге жарайды. Мысалы, біреу дәлелсіз уәде беріп, халық алдында сенімсіз болып қалса, жұрт оның сөзіне «Ақымақтың айты алты күн» деп баға беруі мүмкін.