Адамның ана сүйегін, әке қанын,
Тәңірі жанын береді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамның дүниеге келуі мен болмысын үш үлкен күшпен байланыстырады: ана — дене бітімін, әке — тегін, текті қанды береді, ал жанды Алла жарататынын айтады. Тура мағынасында, бала ата-анадан тарайды, ал рухани өмірі Құдайдың сыйы деп түсіндіріледі. Астарлы мағынасы — адам өз тегін, ата-анасын және Жаратушыны ұмытпай, кішіпейіл, шүкіршіл болуы керек деген ой.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ана сүйегі» — ананың балаға берген тәндік негізі, дене мен өсіп-өнудің бастауы. «Әке қаны» — әкелік тектілік, мінез, қан арқылы жалғасатын ұрпақ сабақтастығы. Ал «Тәңірі жанын береді» дегені — жанның адам қолдан жасайтын нәрсе емес, Жаратқанның аманаты екенін білдіреді. Яғни мақал адам өміріндегі ата-ана мен Құдайдың орнын айқын бөліп көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазіргі кезде ата-ананы құрметтеу, тегіңді білу және өміріңнің бағасын түсіну үшін айтылады. Мысалы, біреу өз жетістігін тек өзінен көріп, ата-анасының еңбегін ұмытса, үлкендер осы мақалмен «бәрінің түбі — ана мен әке, ал жан — Тәңірдің сыйы» деп ескерте алады.
Táńiri janyn beredi.