Жылуы жоқ жүрек - құр кеуде.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Жылуы жоқ жүрек — мейірімсіз, қатігез, жанашырлықтан жұрдай адамды білдіреді. Ал «құр кеуде» — ішкі рухани байлығы жоқ, сырт көзге ғана адам болып көрінгенмен, шын мәнінде адамдық қасиеті әлсіз жан. Мақалдың тура мағынасы жүректе жылу болмаса, кеуде тек бос қабық екенін айтады. Астарлы мағынасы: адамды адам ететін — мейірім, жанашырлық, ізгілік пен көңіл жылуы. Осылар болмаса, білім де, атақ та, күш те тұлғаға шынайы мән бермейді.
Образдар мен теңеулер
«Жүрек» бұл жерде тек дене мүшесі емес, адамның ішкі әлемі, сезімі мен мінезі. «Жылу» — қамқорлық, сүйіспеншілік, адамгершілік белгісі. «Құр кеуде» деген бейне бос, мазмұнсыз, қатыгез адамды суреттейді. Яғни сыртқы тұлға бар, бірақ рухани мазмұн жоқ деген ой жатыр.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал адамдардың бір-біріне немқұрайлы қарамауын ескертеді. Қазір жұмыста, отбасында, қоғамда мейірім мен түсіністік маңызды. Мысалы, ауыр хәлдегі әріптесіне көмек қолын созбаған басшының «құр кеуде» болып қалатынын осы мақалмен сипаттауға болады. Сондықтан адам өз сөзінде ғана емес, ісінде де жылылық танытуы керек.