Жердің сәні - егін,
Ердің сәні - білім.
«Жердің сәні - егін, Ердің сәні - білім.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Жерді көркейтетін — егін, ал адамды көркейтетін — білім. Бос жатқан жер тақыр, жалаңаш көрінеді; оған егін шықса ғана ол сәнге енеді, адамға пайда береді. Ер адам да, жалпы азамат та сырт келбетімен емес, білімімен сәнді. Мақал адамның шын әсемдігі ішкі қазынасында, пайда келтіре алуында екенін айтады.
Образдар мен теңеулер
Сән — көрік, әсемдік. Егін — жер жыртып, дән себіп өсірген астық. Жаз ортасында толқыған масақ — жердің ең әдемі кезі. «Жер — ер» сөздерінің дыбыстық жақындығы мен «сәні» сөзінің қайталануы мақалға ырғақ береді. Табиғат пен адам бір өлшеммен бағаланады: екеуінің де сәні — өнім беруінде, бос тұрмауында.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Жастарды оқуға шақырғанда, білімді жігітті мақтағанда айтылады. Кейде сырт келбетке көп мән беретін адамға жеңіл ескерту ретінде естіледі. Тойда, бата беру сәтінде де жиі естіледі. Мысал: «Киімге ақша шашқанша, жақсы кітап ал. Жердің сәні — егін, ердің сәні — білім».
Қолданылу жағдаяттары
— Егін орағы кезінде комбайншы әке ұлына алқапты көрсетіп, мақалдың екі жолын да түсіндіреді.
— Той дастарқанында ақсақал университет бітірген жиеніне бата беріп, мақалды айтады.
Erdiń sáni - bilim.