Жердің аласа-биігі бар,
Жолдың ашығы-тұйығы бар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал өмірде әр нәрсенің өз деңгейі, өз қиындығы болатынын білдіреді. Жердің аласа да, биігі де кездесетіні сияқты, адамның жолында да ашық, жеңіл кездер және тұйық, қиын сәттер болады. Астарлы мағынасы — өмір бірқалыпты емес, сондықтан адам кез келген жағдайға дайын болып, сабыр сақтап, жолын дұрыс таңдауы керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жердің аласа-биігі» — өмірдегі құлдырау мен өрлеудің бейнесі. «Жолдың ашығы-тұйығы» — адамның ісі, тағдыры, сапары кейде жеңіл, кейде кедергілі болатынын аңғартады. Жер мен жол арқылы халық өмірді табиғаттағы нақты көріністермен салыстырып, ойды өте түсінікті жеткізген.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгінгі күні де өзекті. Мысалы, бір адам жаңа жұмысқа орналасқанда бәрі бірден оңай болмайды: алғашқы күндері үйрену қиын, кейін жолы ашылады. Сондай сәтте бұл мақал адамды жігерлендіріп, қиындыққа мойымауға, әр кезеңнің өз сыны барын түсінуге көмектеседі.
Joldyń ashyǵy-tuıyǵy bar.