Жарамды киім тапсаң, жалаңашқа жап.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — қолыңда жарамды, артық киім болса, оны жалаңаш жүрген адамға бер деген ой. Астарлы мағынасы — өзіңде бар жақсылықты, қажетсіз болып тұрған нәрсені мұқтаж адаммен бөліс, қайырымды бол. Қазақ ұғымында жомарттық пен адамгершілік — үлкен қасиет. Біреудің жағдайын түсініп, қолдан келген көмекті аямау адамды адам ететін мінез деп танылады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «жарамды киім» — жақсы, жарамсыз емес, әлі де кәдеге жарайтын дүние; ал «жалаңаш» — киімі жоқ кедей, мұқтаж адам. Киім мұнда тек сыртқы нәрсе емес, адамның біреуге бере алатын игілігінің символы. Яғни, адамның қолындағы артық нәрсе бос жатпау керек, ол біреуге жылу мен қорған бола алады деген ой берілген.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақалды киім-кешек, кітап, тұрмыстық зат немесе басқа да пайдалануға жарайтын дүниені мұқтаж жанға беру туралы айтамыз. Мысалы, үйде киілмей қалған жылы күртешені қыста жағдайы төмен оқушыға сыйлау — мақалдың нақты көрінісі. Мұндай әрекет біреуге көмек болып қана қоймай, қоғамдағы мейірім мен жауапкершілікті де күшейтеді.