Ұрының арты қуыс.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал ұрлықтың түбі жақсылыққа апармайтынын білдіреді. Тура мағынасында, ұры қандай іс жасаса да, оның артында берік тірек, таза қорған болмайды. Астарлы мағынасы — ұрлықпен тапқан пайда баянсыз, ұры әрдайым әшкерелену, ұятқа қалу, жазаланудан қорқу сияқты күйде жүреді. Сондықтан адал еңбекпен тапқан несібе ғана тұрақты болады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «арты қуыс» деген тіркес — сүйеніші жоқ, іші бос, сенімсіз деген бейнелі сөз. Ұрының ісі сырттай пайда әкелгендей көрінгенімен, іші қуыс болады, яғни оның ар жағында тыныштық та, абырой да жоқ. Бұл образ арқылы халық ұрлықтың рухани да, әлеуметтік те жұтаңдық екенін көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал заңсыз табысқа, біреудің еңбегін иеленуге қатысты жиі айтылады. Мысалы, студент біреудің жұмысын көшіріп, оң баға алғанымен, кейін ұсталып қалса, беделінен айырылады. Сол сияқты, қызметтегі адам да парамен келген пайдаға сенсе де, оның соңы әшкерелену мен жауапкершілікке тіреледі. Мақал адамды адалдыққа, қанағатқа шақырады.