Уақыт - қадірін білгенге қазына,
Білмегенге быламық.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Уақыттың қадірін түсінген адам оны бағалы қазынадай көреді, өйткені әр сәтті тиімді пайдалану өмірде үлкен жетістікке жеткізеді. Ал уақыттың бағасын білмеген кісі үшін ол былығып жатқан быламықтай пайдасыз, ретсіз, дәмсіз күйде өтеді. Яғни мақал адамды салғырттықтан сақтап, мезгілді бос жібермеуге шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы қазына — уақыттың өте құнды, қайта оралмайтын байлық екенін білдіреді. Қазына қолда барда бағаланбаса, кейін орны толмайды. Ал быламық — пісуі, дәмі, көркі келіспеген қоймалжың ас сияқты ретсіз, шашыраңқы өмірдің белгісі. Бұл теңеу уақытын дұрыс жұмсамаған адамның тірлігі берекесіз болатынын аңғартады.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті. Мысалы, студент емтиханға бір апта қалғанда ғана дайындалса, уақытты дұрыс бағаламағаны көрінеді; ал күн сайын аз-аздан оқыған адам уақытты қазынадай пайдаланған болады. Сол сияқты жұмыста да, оқу мен отбасыда да жоспарлы әрекет ету — уақыт қадірін білудің белгісі.
Bilmegenge bylamyq.